Sunday, July 26, 2009

Người trong bóng tối

"Tôi một mình trong bóng tối, đang quay cuồng vật lộn với một cơn mất ngủ nữa, một đêm trắng nữa trong chốn hoang mạc Mỹ vĩ đại. Trên gác, con gái và cháu gái tôi đang ngủ trong phòng của chúng, đứa nào cũng một mình. Miriam, bốn mươi bảy tuổi, đứa con duy nhất của tôi, đã ngủ một mình 5 năm qua, và Katya hai mươi ba tuổi, đứa con duy nhất của Miriam, trước đây vẫn ngủ với một thanh niên tên là Titus Small, nhưng giờ thì Titus chết rồi, và Katya ngủ một mình với con tim tan nát của nó."

Đấy là cách Paul Auster dẫn dụ người đọc bắt đầu với câu chuyện "Người trong bóng tối" của ông. Kể lúc đó thật là khó để có thể thoát khỏi sức hút của cuốn sách này, cuốn sách mà mình đã lần lữa bấy lâu khi biết người dịch là Trịnh Lữ sau những cú sốc bóp méo ông dành cho New York trilogy thành Trần Trụi với văn chương, Great Gatsby thành Đại gia Gatsby. Chưa kể những lời nhảm nhít của ông dành cho những trang đầu của cuốn sách này với hươu vượn American Typewriter với chả Times New Roman..

Ấy thế nào mà may quá, mình đã lượt qua mà đọc được những dòng trên. Một câu chuyện cảm động của những "trái tim tan nát" trong một gia đình "trôi lăn" giữa cái "hoang mạc Mỹ" này, sưởi ấm nhau trong cái đêm tối mịt mùng dầy đặc của những quá khứ, những mộng tuởng, những chua xót và những dự định huy hoàng dành cho buổi sáng khi thức dậy. Và cái buổi sáng ấy sẽ được đón nhận đầu tiên với nụ cười của Miriam..




Saturday, July 25, 2009

Phía Nam biên giới, phía Tây mặt trời

Một câu chuyện không chỉ đơn giản là về mid-life crisis của một người đàn ông: thành đạt và hạnh phúc; một câu chuyện không chỉ đơn giản là hoài niệm về một tình bạn lúc thuở nhỏ mà hơn thế, đó là câu chuyện về nỗi cô đơn của mỗi con người, một câu chuyện của sự trống vắng mà không phải ai, nỗ lực nào cũng có thể lấp.


“Nghe này, Hajime, thật là đáng tiếc nhưng một số điều không thể trở ngược về sau được. Một khi đã đi về phía trước, thì dù có nỗ lực đến mức nào, người ta cũng không thể quay lại đằng sau. Khi đã có một chi tiết dù là rất nhỏ bị lỏng ra, tức khắc mọi thứ sẽ đứng im, và mãi mãi nằm im như thế.”


Có thể nói, trong tác phẩm này có những đoạn miêu tả nội tâm mà có lẽ, còn xuất sắc hơn ở "Rừng Nauy", "Xứ sở kỳ diệu tàn bạo và Chốn tận cùng thế giới" hay các truyện ngắn khác của ông... (Còn 2 quyển vĩ đại nhất của bác í là Kafka bên bờ biển và Biên niên ký chim vặn dây cót thì chưa đọc nên chưa biết). Một câu chuyện của sự cô đơn, nỗi cô đơn bậc nhất mà một nhà văn có thể miêu tả. Đọc nó, và tự hỏi không biết là liệu đã bao giờ tác giả cảm thấy đầy đủ những nỗi hoang vắng đến thế, khát khao đến thế của Hajime:


“Nhưng trên thực tế, tôi không có khả năng: ảo ảnh vẫn còn ở đó, nó buộc chặt lấy tôi. Những ngày mưa thì còn tệ hơn nữa. Bởi vì, khi trời mưa, tôi bị đắm chìm trong ảo tưởng Shimamoto-san sẽ xuất hiện vào bất cứ lúc nào. Nàng sẽ mở cửa, mang theo cùng nàng mùi của cơn mưa. Tôi tưởng tượng ra nụ cười trên môi nàng. Khi không đồng ý với tôi, nàng nhẹ nhàng lắc đầu, nụ cười vẫn nguyên ở đó. Khi ấy từ ngữ của tôi mất đi toàn bộ sức lực và, như những giọt nước mưa đậu trên ô cửa sổ, chầm chậm trượt ra khỏi địa hạt của thực tại. Những đêm trời mưa, lúc nào tôi cũng thấy nghẹt thở. Thực tại bị bóp méo, thực tại lồng lên sợ hãi”…


Những cơn ác mộng ấy, những nỗi sợ hãi và ảo tưởng ấy sẽ kéo dài đến bao giờ nếu như không phải một ngày Hajime bất ngờ gặp lại Izumi với khuôn mặt không biểu cảm, “tất cả đều chết và lặng tờ như đáy đại dương”? Cũng giống như con người ta sẽ sống hoàn tòan một cuộc sống khác sau một lần suýt chết, và có lẽ, việc gặp lại Izumi cũng giống như việc gặp cái chết của Hajime. Nó đánh thức trong ông sự sống, tiềm thức sống. Nhưng liệu chăng đấy có phải cú hích đủ manh, nếu như Yukiko không thổ lộ về giấc mơ của cô? Câu chuyện kết thúc, để khiến ta băn khoăn mà tự hỏi rằng liệu cơn mơ có còn chăng? Ít nhất, thời gian hãy còn tồn tại. Và anh, dù rằng sau hơn 2 thập kỉ, anh vẫn không có gì khác hơn 1 cậu bé 12 tuổi: “được nuông chiều quá mức, yếu đuối, và thất thường đến khủng khiếp”.


Còn một điều nữa của quyển sách này, ấy là những giai điệu dặt dìu trong các bài hát của Nat King Cole - những âm hưởng đã làm nên xương sườn và sức sống của quyển sách này. Chúng không những đưa Hajime và Shimamoto-san đến với nhau và mà còn đưa người đọc vào câu chuyện tình không-thể-cứu-thoát nổi ấy...

Tuesday, July 21, 2009

to the moon


vắng.

nơi đâu
nơi đâu

vắng?


gầm gào
toang khung cửa...
vỡ
từng mảng
mảng
tróc

nơi đâu
nơi đâu


tràn trề gò má
thấm đẫm bàn chân
nơi đâu
nơi đâu
xối xả
ào ào bục

Friday, July 17, 2009

Socrates in love



Quan điểm về tình yêu có biến đổi theo ngày tháng không nhỉ? Minh không thể nhớ khi mình 16 tuổi mình đã nghĩ gì về vấn đề này..
Hay ít nhất mình cần xem xét lại quan điểm của mình về tình yêu..

Dầu sao đó cũng là những suy nghĩ đầu tiên của mình sau khi kết thúc truyện..


Một thế giới vô cùng lung linh, trong sáng hiện lên dần theo những trang sách dưới giọng kể của nhân vật chính nam có phần già dặn và tri thức hơn so với tuổi.. Phải nói rằng những trang đầu tiên không gây ấn tượng lắm, nhưng càng đọc, lại càng như cảm thấy cái tình yêu của hai cô cậu bé này như thấm dần vào mình.. Như thế, thế giới xung quanh của hai người, hay là nước Nhật, từ những câu chuyện học đường hay các dự định tương lai đều xoáy theo tình yêu đó, và mình đoán rằng đó chính là nguyên nhân mà Nhã Nam đã quyết định lựa chọn bìa được in ra ngoài hiệu sách thay vì bìa mình post ở trên.. Quả thực những bìa sách được Nhã Nam đưa lên lần đó mới thoạt nhìn rất bắt mắt, nhưng phải nói rằng chính cái bìa được lựa chọn mà lúc đầu mình cho rằng xấu hoắc này, lại có sức mê hoặc lớn nhất..



Không hiểu tên theo tiếng Nhật có nghĩa là gì, nhưng cả theo suy nghĩ cũng như căn cứ theo tên tiếng Trung của quyển sách, dường như từ "tiếng gọi" của tên sách không diễn đạt hết được cái trường độ, cường độ cũng như cung bậc cảm xúc đi kèm mà từ "huhuan" diễn tả.. Dù sao thì, có lẽ "Socrates in love" cũng đã là quá đủ..


--------
Không hiểu vì sao Sakuchan không cùng chọn cách giống ông mình: đợi mấy mươi năm sau khi mình lìa đời sẽ nhờ cháu để tro của người yêu và mình cùng chung một mộ, mà lại quyết định rải tro của Aki trên ngọn núi cũ? Có phải vì Sakuchan không tin ở kiếp sau? Nếu vậy thì tại sao vẫn luôn mang và quyết định rải ở đó?

"Đôi lúc, chính anh cũng không chắc liệu đó là mơ hay thực. Những chuyện trong quá khứ có thật đã xảy ra hay không? Bởi lẽ, người ta thường có cảm giác dường như một ai đó vốn chẳng tồn tại trên cõi đời này khi người ấy, dù biết rất rõ xưa kia, chết đã lâu."

Không biết nữa.. Cũng có thể, rằng mọi cái rồi một lúc nào đó, sẽ được đặt lên bàn cân của hư hay thực, và rằng Sakuchan nói đúng. "Thế giới này luôn có khởi đầu và kết thúc".. . Cũng có thể, một ngày nào đó mọi cái tưởng chừng vĩnh cửu ấy đều cũng sẽ bay nhạt nhòa như đám tro trắng lẫn vào giữa những cánh hoa đang bay lên trong ráng chiều tháng Ba hôm ấy..





Thursday, July 2, 2009

somewhere only we know

Một nơi nào đó

Ở một nơi nào đó

Vào một lúc nào đó

Hay trong một vùng kí ức nào đó

Đôi khi là tất cả những gì mà mà bạn có thể nhớ về một quãng đường đời..


Tối nay, bất thần sau cuộc nói chuyện, thấy nhớ bức hình này. Bức hình này, thực sự mà nói, nó chẳng có gì đặc biệt cả.
Hàng cây.
Mấy chiếc xe chạy.
Đèn đường.
Góc chụp cũng không có gì đặc biệt cả. Ánh sáng bình thường.
Nói chung là bình thường.





Nhưng mình vẫn như cảm thấy cái cảm giác của những ngày mình lang thang trên những cây cầu và nhìn xuống ở cùng một góc như thế này. Mình cũng không biết là mình đã mất bao nhiêu thời gian đứng như thế này, cảm nhận thấy từng đợt rung lên dưới chân mình.. Tiếp nối là cái cảm giác của những tiếng rào... rào.. của các phương tiện phóng nhanh qua.. của xì.. xì tiếng xe buýt bắt đầu sau tuyến đỗ. Mình vẫn như còn thấy cái biểu tượng cánh chim hòa bình của tòa nhà phía đằng sau lưng mình, và phía kia cầu, là một thánh đường hồi giáo.. Nhưng mình không cần đi tới thánh đường để tìm thấy sự bình yên, mà ở ngay nơi đây, trên cây cầu này, và nhìn theo những dòng xe.. Như thể là chúng ở một thế giới nào đó khác.. Còn mình thì ở đây, và những đợt gió thổi đến, xào xạc trên những tán cây và phe phẩy lọn tóc mai.. Ngay dưới chân mình đây, những dàn hoa giấy đang chen chúc mọc, vươn tới ánh sáng lấp lánh ngoài kia đang đậu trên những tán lá xanh muốt cả quãng hè..


Nhưng mình cũng không chắc lắm. Cũng có thể đã sự nhầm lẫn tai hại giữa vị trí địa lí của các sự vật..



-----------
Dường như luôn có điều gì đó ngăn cản mình đến với sự hiện hữu..